Den Haag
Hoofdstad van Zuid Holland
Regeringsstad en Residentie

van Nederland

Door Chris Schram

 

De Pagina's over de geschiedenis en historie van Den Haag

English Deutsch

Alfabetische Index Nieuw op deze site Stadswandelingen Rondvaart Uitgaan in Den Haag Links
Kon. Staldepartement

Bouwstijlen in Den Haag
Architectual styles in The Hague

Eclecticisme


 

Den Haag is een stad met heel veel Jugendstil en indrukwekkende Classicistische panden. Je vindt er heel veel 19e eeuwse Neo-stijlen, mŠŠr Den Haag is toch vooral de stad van het Eclecticisme, hele straten en wijken zijn eind 19e eeuw met die bouwstijl gezegend en toch is het ťťn van de minst bekende bouwstijlen.

Eclecticisme : Vaak heel mooi en altijd bijzonder (en) monumentaal.

Eclecticisme is een 19e eeuwse stroming (na 1850) in de kunst en architectuur waarbij onderdelen uit diverse klassieke stijlen werden overgenomen en gecombineerd. Het was een reactie op de Neo-Gotiek. Eclecticitische architectuur is, zoals hierboven al aangegeven, in Den Haag ruim vertegenwoordigd. Omstreeks 1880 gingen (Neo-)Renaissance invloeden steeds meer overheersen en uiteindelijk ging het Eclecticisme over in de Neo-Renaissance.
Dat is heel goed te zien aan de gebouwen langs de Koninginnegracht. De ontwikkeling van de laat 19e eeuwse architectuur is perfect te volgen langs deze (tussen 1828 en 1840 gegraven) gracht. Hoe verder van de binnenstad, hoe meer de (Neo-)Renaissance invloeden zichtbaar worden. Dat begint eigenlijk bij Koninginnegracht 37. De laatste panden langs de gracht (voorbij Koninginnegracht 92) zijn ook daadwerkelijk gebouwd in Neo-Renaissance stijl.

Niet alleen langs de Koninginnegracht staan vele voorbeelden van het Eclecticisme. Hieronder heb ik slechts enkele voorbeelden staan. Ook aan het Nassauplein (een gedempte gracht), de Surinamestraat, de Burgemeester van Karnebeeklaan en de Javastraat staan veel gebouwen in die stijl. In feite is een groot deel van de Archipelbuurt en het  Benoordenhout er mee gezegend. Ook in het centrum zijn langs oude straten (Lange Voorhout) en fraaie grachten (Stille Veerkade, Prinsegracht) relatief veel van deze 19e eeuwse gevels te zien. Vaak gaat het daarbij om oudere gebouwen die meer dan 100 jaar geleden een nieuwe gevel kregen.

Huis Luchtenburch (Prinsegracht) is een goed voorbeeld van een 17e eeuws pand (1640) dat in de 19e eeuw een nieuwe gevel kreeg met kenmerken van het Eclecticisme. In 1980 werden bij een grote renovatie enkele oorspronkelijke (17e eeuwse) gevelkenmerken teruggebracht.

Men vindt op meer plaatsen in ons land op beperktere schaal voorbeelden van het Eclecticisme : zoals in Arnhem, Groningen en Deventer (langs de   Singels) en in de Plantagebuurt te Amsterdam.

Daarnaast vindt men gebouwen in die stijl in het Kenau-, het Flora- en het Ripperdapark te Haarlem, aan de Maliebaan te Utrecht en aan het IJsselfront van Kampen.

Hieronder (slechts) enkele voorbeelden van het Eclecticisme in Den Haag

Mauritskade
  • Amaliastraat 1 / 15
  • Amaliastraat 2 / 16
dhb220z.jpg (68435 bytes)
  • Blyenburg 38
    (Voormalige H.B.S.)
    Bouwjaar : 1874
    Architect : B. Reinders
  • Burgemeester van Karnebeeklaan 1
    Bouwjaar 1870
    Architect : J. Noordendorp
  • Burgemeester van Karnebeeklaan 3 / 7
    Bouwjaar 1875
05juni0282z.jpg (118057 bytes)
  • Burgemeester van Karnebeeklaan 9
    Bouwjaar 1873
 

 

 

 

 

  • Kazernestraat 38b
    Societeit De Vereeniging
    (Opgericht mei 1852)

dhb266z.jpg (99546 bytes)
  • Malakastraat 1 / 3
    (Vredeskapel)
  • Nassauplein 2 / 5
  • Nassauplein 33 / 41
 

 

  • Noordeinde 64c
  • Noordeinde 156 (156a)
dhb346z.jpg (117617 bytes)
  • Oranjestraat 4 / 10
  • Paleisstraat 4
    (Ambassade TsjechiŽ)
  • Paleisstraat 10
  • Plein 2a-2b
    (Voormalig Ministerie van KoloniŽn)
  • Plein 24
    (Soc. De Witte)
  • Surinamestraat 20
  • Surinamestraat 24
  • Tournooiveld 3
Oude Stad Nieuwe Stad Mooie Stad Verdwenen Stad Groene Stad Grachten